تصاویر منتخب زیست شناسی

برای مشاهده تصاویری در ارتباط با مطالب زیست شناسی اینجا کلیک کنید

                     http://www.shahri.blogfa.com/page/tasavir.aspx                

زیست شناسی در قرآن

اینجا کلیک کنید                              http://www.shahri.blogfa.com/page/mata     

                                             http://shahri.blogfa.com/post-535.aspxleb.aspx

دانش آموزان گرامی :

برای دسترسی به انواع سوالات زیست شناسی در پایه های مختلف اینجا http://www.shahri.blogfa.com/page/mataleb.aspxارا کلیک کنید

.

معرفی سایت های زیست شناسی

 

مطالب این قسمت در مورد تمام مباحث زیست شناسی (عمومی-تخصصی ویژه همه ی پایه های رشته تجربی )است .

    Biology I Reference Sites   

"It isn't the load that weighs us down--it's the way we carry it."

A View of Life	Atoms and Molecules	Organic Molecules	Cellular Organization	Biological Membranes	Energy and Metabolism	Cellular Respiration
Photosynthesis	Mitosis and Meiosis	Principles of Heredity	Human Genetics	DNA-Genetic Code	RNA-Protein Synthesis	Gene Expression
Genetic Engineering	Evolution	Population Genetics	Speciation and Macroevolution	Evolution of Primates	Viruses	General Biology

    Animations

A View of Life:

 

• What is "Good Science"? University of California, Berkeley
• Scientific Method Koning, Ross E., Plant Physiology Website
• Scientific Method and the Cell the Fundamental Unit of Life. University of Arizona
  

Atoms and Molecules:

• A Question of Scale Bruce Bryson at WordWizz
• A Colorful and Easy to Use Periodic Table by Yinon Bentor
• Basic Chemistry Tutorial for Biology University of Arizona
• Types of Chemcial Reactions Roanoke Valley Governor's School
• The Particle Adventure - For a curious student Particle Data Group
• General Chemistry Online Fred Sense at Frostburg State University
  

Organic Compounds:

• Biological Molecules Lab Tutorial North Harris College by RM Chute
• Virtual Cell Web Page -biochemical Coyle and Cassidy High School
• Large Molecules Problem Set University of Arizona
• Macromolecule Tutorial(requires the Authorware Player) by RM Chute
• Enantiomers Heriot-Watt University
• Deciphering The Message of Life's Assembly -Protein Folding David Brown, MD, Washington Post
• Unraveling the Mystery of Protein Folding W. A. Thomasson at FASEB
  

Cellular Organization:

• Virtural Cell Web Page Coyle and Cassidy High School
• Cell Tutorial from Cells Alive
• Using the Microscope Curtin University of Technology
• Cytoskeleton Tutorial University of Arizona
• Prokaryotes, Eukaryotes, Symbiotic Theory Pamela J. W. Gore at Georgia Perimeter College
• Size Comparison: Virus, Bacteria, Red Blood Cell, Lymphocyte and Human Sperm Cells Alive
• Prokaryotes, Eukaryotes and Viruses University of Arizona
• Cell Biology Gwen V. Childs, Ph.D., University of Arkansas for Medical Sciences
• Plant Cell Structure Koning, Ross E., Plant Physiology Website
• Cells and Cancer Kimball's Biology Pages
• Apoptosis(Cell death) Kimball's Biology Pages
• Cell Communication - The Inside Story Scientific American
  

Biological Membranes:

• Brownian Motion Animation Michael Fowler at University of Virginia
• Animations on Diffusion and Osmosis Joseph Patlak at University of Vermont
• Diffusion, Dialysis and Osmosis Tutorial North Harris College
• Junctions between Cells Kimball's Biology Pages
• Plasma Membrane Biology Gwen V. Childs, Ph.D., University of Arkansas for Medical Sciences
• Phagocytosis, Pinocytosis, Receptor- Mediated Endocytosis(LDL receptors) Kimball's Biology Pages
  

Energy and Metabolism:

• Basic Energy Concepts Timothy Paustian, University of Wisconsin-Madison
• Factors Affecting Enzymes A&M University - Kingsville
• Energy, Enzymes, and Catalysis Problem Set University of Arizona
• Chemical and Physical Laws Governing Reactions A&M University - Kingsville
  

Cellular Respiration:

• Cellular Respiration Kimball's Biology Pages
• Questions with Tutorial - Excellent on Cellular Respiration University of Arizona
• Mitochondrial Mysteries Taylor University
• Cellular Respiration Tutorial Step by Step Jon Maber
  

Photosynthesis - Capturing Energy:

• Photosnthesis Problem Sets and Tutorials I. University of Arizona
• Photosynthesis Problem Set 2 University of Arizona
• Photosynthetic Pigments University of California, Berkeley
• What is Photosynthesis? Arizona State University
• Chemistry of Bioluminescence University of California Santa Barbara
  

Chromosomes, Mitosis and Meiosis:

• Microscopic views of Mitosis North Harris College
• The Cell Cycle and Mitosis University of Arizona
• Determining time spent in different phases of the cell cycle University of Arizona
• Meiosis Tutorial University of Arizona
• Cell Division Tutorial (Photos of Stages) Jon C. Glase at Cornell University
• Regulation of the Cell Cycle Kimball's Biology Pages
  

Basic Principles of Heredity:

• Glossary of Genetic Terms National Institutes of Health
• Genetics Tutorials. University of Arizona
• Mendelian Genetics - University of Arizona University of Arizona
• Introduction to Probability theory University of Arizona
• Mendelian Genetics Phillip McClean, North Dakota State University
• Genetics Practice Problems J. Stein Carter at Clermont College
  

Human Genetics:

• Genes and Human Disease National Institutes of Health
• Gene Map of the Human Genome National Institutes of Health
• Human Genome Project Information
• Genetic Disorder Corner Genetic Science Learning Center
• Human Blood Typing and Genetics Problem Set University of Arizona
• Three Karyotypes to Evaluate and Diagnose University of Arizona
• Prenatal Testing, Pictures of Karyotypes University of Utah Health Sciences
• Photos of Human karyotypes University of Washington Pathology
• Photographs of Human Genetic Diseases Dr. Edward C. Klatt MD, Department of Pathology, University of Utah
• Online Genetics activities and Problems Genetic Science Learning Center
• "Dervish Disorder" challenge activity Genetic Science Learning Center
• Genetics and Rare Conditions University of Kansas Medical Center
• Mitochondrdial Control Region DNA Learning Center

DNA-Genetic Code:

• DNA From the Beginning Dolan DNA Learning Center, Cold Spring Harbor Laboratory
• DNA, RNA, Protein synthesis: The Revolution in Biology University of Arizona
• Nucleic Acids Problem Set University of Arizona
• DNA sequence game Tech Museum of Innovation in San Jose, California
• Nobel Prize in Physiology or Medicine for 1993
  discovery of split genes.
  

RNA-Protein Synthesis:

• Protein Kinesis: Getting Proteins to Their Destination Kimball's Biology Pages
• Outline of all the Protein Synthesis Steps. Terre Haute Center For Medical Education
• Nobel Prize in Physiology or Medicine for 1999
  "proteins have intrinsic signals that govern their transport and localization in the cell."
  

Control of Gene Expression:

• Gene Regulation and the Operon (Help with Extra Credit) North Harris College
• Coloning and Molecular Analysis of Genes Phillip McClean, North Dakota State University
• To Know Ourselves
• Eukaryotic Gene Expression Problem Set University of Arizona
• Lac Operator-repressor Regulation System. University of Arizona
• Animated Tutorials Life Science - UCLA
• How early embryo's are formed Nobel Prize 1995
  

Genetic Engineering:

• Blackett Family DNA Activity University of Arizona
• DNA Forensics Problem Set 1 (RFLP) University of Arizona
• DNA Forensic Problem Set 2 University of Arizona
• Recombinant DNA Technology Problem Set University of Arizona
• Split Genes - Nobel Prize Illustration
• DNA Fingerprinting Dr. R. E. Hurlbert Washington State University
  

Evolution - Mechanisms and Evidence:

• Understanding EvolutionBerkeley Education
• Evolution from PBS
• Library of Many Evolution Sites and videos PBS
• Which Embryo is Human Exploratorium
• Evolution on the Web Robert P. Gendron at Indiana University of Pennsylvania
• Timeline of Evolutionary Thought University of California, Berkeley
• UCMP Web Lift for Geologic Time! University of California, Berkeley
• The World of Richard Dawkins
• Amber - A View of the Past Amberica West.
• Dino Russ's Lair Illinois State Geological Survey
• Understanding Evolution University of California Museum of Paleontology
  

Population Genetics:

• Hardy-Weinberg Problems North Harris College
• Various Hardy Weinberg Examples Judith Stanhope at Woodrow Wilson Biology Institute
• Population Genetics -- Hardy Weinberg University of Arizona
• Population and Evolutionary Genetics Phillip McClean, North Dakota State University
• From Pangea to Present VolcanoWorld
• Natural Selection and Genetic Drift Modeling Exercise Rebecca Irwin at University of Tennessee
  

Speciation and Macroevolution:

• Vertebrate Flight - An example of convergent evolution University of California, Berkeley
• UC Berkeley - Discovery of Sulawesi Coelacanths University of California, Berkeley
• Alfred Wegener. The Origins of Continents and Oceans University of California, Berkeley
• Dinosaures Where not Alone PBS - NOVA
• The Dinosauria: Truth is Stranger than Fiction University of California, Berkeley
• The Extinction Files BBC
• Web Site for Endangered Species Bagheera
• Humans and other Castastrophes American Museum of Natural History
  

Primate Evolution:

• Becoming Human The Institute of Human Origins
• Human Evolution PBS
• The Long Foreground: Human Prehistory Department of History - Washington State University
• Prominent Hominid Fossils Talk Origins
• Human Prehistory D. I. Loizos
• Guided Tour -Hominid Evolution Hunterian Museums Collection
• Anthropololgy Tutorials Behavioral Sciences Department, Palomar College
• Lucy Institute of Human Orgins
• Primate Taxonomy Brian Schwimmer at University of Manitoba
• Primates and Apes Photography Primates.com
• Is Out of Africa Going Out the Door? Scientific American
• The Latest Neanderthals Scientific American
• Homo Erectus - A Comparison The Regents of The University of California
• Archaeologyinfo.com
  

Viruses:

• Herpes Virus Replication University of California, Irvine
• Virurs Utra Structure University of Cape Town
• Bacteriophage Life Cycles Gary E. Kaiser at Community College of Baltimore County
• Viruses and Bacteria Cells Alive
• Computer Visualizations of Viruses - Examples Robert M. Bock Laboratories UW-Madison
• All the Virology on the WWW David M. Sander, Ph.D. at Tulane University
• HIV Infection -Check out the sites on the HIV diagram Cells Alive
• Bugs and the Web Public Health for Northern Alberta
• AIDS Lifecycle Museum of Science and Industry
• Mad Cow Disease and Prions Why Files
• Epidemic - The World of Infectious Diseases American Museum of Natural History.
• Nobel Prize on Prions Illustration
  

General Biology Sites:

• Brain POP (share this with your children)
• SciCentral - Can lead you to many sources
• General Organic and Biochemistry James K. Hardy and Brooks/Cole Publishing Company
• Online Biology Book Maricopa Community College
• Excellent Source of Information on Cellular Biology Kimball's Biology Pages
• Science News Why Files
  

North Harris College Science Sites:

• Biology HomePage
• Microbiology and Pathology Links
• Anatomy and Physiology I Links
• Anatomy and Physiology II Links
• Biology 2 Links Page
  

 

 

 

 

   

سوالات عمومی در باره جانور شناسی وجانوران اهلی

 

 

مطالب این بخش در رابطه با دستگاه های بدن جانوران است .قابل استفاده دانش آموزان سال دوم وسوم تجربی وکلیه علاقه مندان به زیست شناسی جانوری

Animations for Learning Reproductive Biology in Farm Animals

 

Neural-Endocrine Reflex

Hypothalamus-Anterior Pituitary Axis

Ovarian Cycle

Regulation of the Estrous Cycle

Regulation of Luteolysis

Placentation in the Pig

Placentation in the Mare

Fertilization

Sperm Development

Early Pregnancy in Swine

Pregnancy in a Cow

 

 با تشکر از : آيدا کريمي ، دانش آموز دبيرستان نمونه دولتي انديشه

 

انیمیشن هایی در ارتباط با فیزیولوژی وآناتومی بدن انسان

Anatomy & Physiology I Animations Movies & Interactive Tutorial Links

Basic Chemistry	Biochemistry	Cell Structure	Mitosis/Meiosis Cancer	Cell Transport	DNA Replication
Protein Synthesis	Cellular Respiration	Skeletal/Joints	Muscular	Neuron/Synapse	Membrane Potentials
Central Nervous System		Drugs and Neurotransmitters		Special Senses	Endocrine

آيا مشکل سلامتي شما وابسته به قارچ است ؟

 

با دریافت پرسشنامه از "ادامه مطلب" به این سوال پاسخ دهید. آیا مشکل  سلامتی شما وابسته به قارچ است؟

عفونت قارچي عامل بسياري از بيماري ها وناراحتي ها به خصوص در بين زنان است .بيشتر مردم عفونت هاي قارچي ساده را به صورت عفونت قارچي واژن ، جوش پوستي ( شبيه التهابي که در پاي نوزادان در اثر تماس با پوشک ايجاد مي شود )پاي ورزشکاران ، ويا برفک دهاني تجربه کرده اند .اين عفونت ها بسيار رايج بوده وبه صورت يک عفونت مختصر قارچي با آنها برخورد مي شود .اين عفونت ها هر قدر هم کوچک باشند نمي توانند بهبود پيدا کنندويا پس از درمان نيز در صورت عود مجدد ممکن است قارچ به رگ خوني حمله کندوازطريق خون به سراسر بدن گسترش يابد وکل سيستم بدني را ضعيف کند .

  

An Online Examination of Human Anatomy and Physiology

 

 

Visually Learn About the Human Body Using Our Interactive "Flash" Animations

 

 

 

 

 

رشد کنترل نشده ي سلول هاي سرطا ني منجر به توليد تومور هاي بد خيم مي شود

  

در این قسمت به ویژگی سلول های سرطانی اشاره شده است . قابل استفاده دانش آموزان سال اول دبیرستان (فصل 2 و6 علوم زیستی )وسال سوم تجربی(فصل 6 و7 زیست شناسی وآزمایشگاه2)

درحال حاضر ، سرطان که درايا لات متحده و کشورهاي پيشرفته بلاي جان 20%انسان ها شده است ،يکي ازبيماري هاي چرخه ي سلولي است . درسلول هاي سرطاني، بر خلاف سلول هاي طبيعي بدن ،سيستم کنترل چرخه ي سلولي به درستي عمل نمي کند .سلول هاي سرطا ني به شدت تقسيم مي شوند ومي توانند به بافت هاي ديگر بدن حمله کنند.اين رشد اضا في منجربه توليدتوده سلولي غيرطبيعي به نام تومور مي شود.اما با يد بدانيم همه ي تومور ها سرطا ني نيستند.  تومور خوش خيم، تجمع غير طبيعي سلول هاي ذاتا ً طبيعي است .اگرتومورهاي خوش خيم در اندام هاي خاصي مانند مغز رشد کنند باعث بروز مشکل مي شوند، اما معمولاً با عمل جراحي مي توان آنها را به طور کامل خارج کرد . اين تومورها هميشه در محل اصلي خود در بدن با قي مي ما نند .بر خلاف تومورخوش  خيم، تومور بد خيم سرطا ن زات است . تومور بد خيم تجمعي از سلول هاي سرطا ني است  که مي تواند به بافت هاي مجاور و حتي قسمت هاي مختلف بدن گسترش يابد. يک سلول سرطاني رشد مي کند و منجر به تشکيل تومور بد خيم  مي شود که جا يگزين بافت طبيعي  مي گردد. اگر اين تومور از بين نرود و يا خارج نشود بعضي از سلول هاي سرطاني به بافت هاي اطراف منتشر شده  و باعث بزرگ شدن تومورمي شود .سلول ها مي توانند از تومور شده و وارد سيستم گردش مواد (رگ هاي لنفي و رگ هاي خوني)شوند و به کمک آن به  نقاط ديگر بدن منتقل گردند و در آنجا تومور هاي جديدي توليد کنند . گسترش سلول هاي سرطا ني در مناطقي دور از محل اصلي خود را متاستاز مي گويند.سرطان ها بر اساس  بافتي که منشأ توليد آن ها ست  نا مگذاري مي شو ند .

براي سا د گي مطالعه سرطان ها را به 4 گروه تقسيم مي کنند:کارسينوما ،سرطان هايي است که از پوشش خارجي يا داخلي بدن، نظير پوست يا پوشش روده منشأ مي گيرند .سارکوما، سرطان ها يي که ازبافت ها ي نگه دارنده ما نند استخوان و ماهيچه منشأ  مي گيرند. سرطان ها يي که از بافت هاي توليد کننده ي خون نظير، مغز استخوان طحال و  گره هاي لنفي منشأ مي گيرند لوسمي و لنفوما ناميده مي شوند.محققين از مطالعه ي سلول ها ي سر طا ني کشته شده   دريا فتند که اين سلول ها تا اندازه ي زيا دي از قيد و بند سيستم کنترل کننده ي طبيعي تقسيم سلولي آزاد هستند.  سلول هاي سرطا ني معمولاً تحت تأثير ممانعت وابسته به تراکم نيستند وبه تقسيم خودحتي درتراکم با لاي سلولي ادامه   داده  و روي هم جمع مي شوند.

در بيشتر سلول هاي سرطاني ،سيستم هاي کنترل کننده ي چر خه ي سلولي وجود دارد .که مي توانند از نقاط وارسي حتي درغياب فاکتورهاي رشد عبور کنند . ساير سلول هاي سرطاني ، خودشان فاکتور هاي رشد را  مي سازندکه سبب تقسيم مداوم سلول ها مي شوند . و اين سلول هاي در حال تقسيم به پيام هاي  مهاري پاسخ نمي دهند.سلول هاي سرطاني نياز کمي به تکيه گاه دارند و اغلب بدون چسبيدن به سطح خاصي رشد مي کنند.

سلول هاي طبيعي پستانداران در محيط کشت فقط تا حدود 50 نسل رشد کرده و تقسيم مي شوند اما سلول هاي سرطا ني مادامي که مواد غذايي در اختيار داشته باشند به تقسيم نامحدود خود ادامه مي دهند. اگرتقسيم سلول هاي سرطاني متوقف شود، اين توقف هم بيشتر در نقاط تصادفي از چرخه ي سلولي رخ مي دهد و در نقاط طبيعي سلول توقف انجام نمي شود .

دردو روش درمان سرطان ، يعني شيمي در ماني و پرتو درما ني،سعي براين است که با توقف تقسيم ، از انتشا ر  سلول هاي سرطاني جلوگيري شود .در پرتو درماني ، بخش هايي از بدن که داراي تومور هاي سرطاني هستند در معرض پرتو هاي پرانرژي قرارمي گيرند تا تقسيم سلولي آنها متوقف شود. به علت اينکه سلول هاي سرطاني بيشتر از سلول هاي معمولي تقسيم مي شوند،پس از هر زمان که پرتو داده شود احتمال وجود سلول هاي سرطاني در حال تقسيم زياد است. بنا بر اين پرتو دهي مي تواند سلول ها ي سرطا ني را بدون آسيب جدي به سلول هاي طبيعي بدن تخريب کند.با اين حال، گاهي آسيبي که به سلول هاي طبيعي ميرسد اثرات جانبي بدي به جاي مي گذارد.مثلاً آسيب به سلول هاي تخمدان ها يا بيضه ها منجربه عقيمي مي شود.ازشيمي درما ني هم معمولاً با ترفندي مشا به پرتودرماني  استفاده مي شود.دراين حالت ، داروهايي که تقسيم سلولي را متوقف مي کنند، براي بيمار تجويزمي شود.اين داروها   به طرق مختلف عمل مي کنند.برخي از دارو ها ، ضد تقسيم ميتوزي هستند و(( آنتي ميتوتيک )) ناميده مي شوند و   از طريق مداخله در دوک ميتوزي از تقسيم سلول جلوگيري مي کنند.وين بلاستيتن يک داروي آنتي ميتو تيک  است   که  از تشکيل دوک ازهما ن ابتدا جلوگيري مي کند.دارو يديگرتاکسول است که دوک تشکيل شده را پايدارمي کند.   وين بلاستين، نخستين بار از گل تلفوني استخراج شد. اين گياه گلدار در جنگل هاي بارا ني و گرمسير ما داگا سکا ر    يافت مي شود. تاکسول در پوست درخت سرخدار   کشف شد. اين درخت عمدتاً در مناطق شمال غربي ايالت متحده  يافت مي شود. تاکسول عوارض جانبي کم تري نسبت به ساير دارو ها ي ضد سرطا ن دارد و به نظر ميرسد که براي  برخي از سرطان هاي سخت درمان تخمدان و پستان مؤثر واقع مي شود. درحال حاضر، وين بلاستين و تاکسول هر  دو، توسط شرکت هاي دارو يي توليد مي شوند.                             

                                اساس ژنتيکي سرطان

سرطان در نتيجه ي جهش در ژنهاي کنترل کننده ي تقسيم سلولي ايجاد مي شود.

در بيماري سرطان سلول ها از دست مکانيسم هاي کنترل کننده ي رشد و تقسيم سلولي فرار مي کنند .

در سال هاي اخير دانشمندان پي بردند که فرار از اين کنترل طبيعي ناشي از تغيير در برخي از ژن -       هاي  سلول و يا به تغيير در نحوه ي بيان ژن هاي خاصي است .

رفتار غير طبيعي سلول هاي سرطاني ،سال ها قبل از کشف چرخه ي سلولي ،کنترل آن ،يا ژن هايي        

که در ايجاد سلول هاي سرطاني مؤثرند،مشاهده شد.نخستين کليد ها براي حل معماي سرطان در سال

1911کشف شد و آن کشف ويروسي بود که سبب سرطان در مرغ مي شد.  ويروس ها ملکول هاي

ساده اي ازِDNAيا RNA هستند که توسط  ملکول هاي پروتييني   و در برخي حالات با يک پوشش                 

غشايي احاطه شده اند.ويروس ها که سبب سرطا ن مي شوند با تزريق اسيد نوکلـييک خود هستند. پس         از تزريق اين ژن ها به درون سلول ميزبان ، باعث سرطاني شدن سلول ميزبان مي شوند.ژني را که

 سبب ايجاد سرطان مي شود انکوژن(oncogene) مي گويند .(کلمه يوناني انکوز  onkosبه معني

 موتوراست.)

در سال 1976،بيو لوژيست هاي ملکولي آمريکايي به نام ميکاييل بيشاپ (J.Michael Bishop)

هارلد وارموس(Harold Varmos)و همکارانش به کشف تکان دهنده اي دست يافتند. آن ها ويروسي

راپيدا کردند که باعث سرطان در مرغ مي شد؛ اين ويروس حامل انکوژني بود که از تغيير شکل يکي

ازژن هاي طبيعي سلول مرغ حاصل مي شد. ظاهراً، اين ويروس، ژن مذکور را از سلول ميزبان سابق  

خود گرفته است.تحقيقات بعدي نشان داده است که کروموزوم هاي بسياري از جانوران، از جمله انسان

 محتوي ژن هايي است که مي توانند به انکوژن ها تبديل شوند. به ژن طبيعي که پتانسيل تبديل شدن به

 انکوژن را داشته باشند، پرتو-انکوژن (proto oncogene)ميگويند. يک  سلول ميتواند انکوژن را از    دو طريق به دست آورد : يا از يک ويروس مي گيرد و يا از تغيير شکل يکي از ژن هاي خود به دست

مي آورد. بيشاب و وارموس  با تحقيقات خود نشان دادند که همه ي موجودات زنده ژن هايي با قابليت سرطان زايي دارند و به اين ترتيب جايزه ي نوبل سال 1989 را از آن خود کردند .  تحقيقات بيشاب و وارموس روي پروتو-انکوژن ها متمرکز شد. محققان با مطالعه ي نقش طبيعي اين ژن ها دريافتند که

بسياري از پروتو – انکوزن ها،يا فاکتورهاي رشد راکد مي کنند(اين فاکتور هاي رشد پروتيين هايي هستند که تقسيم سلولي را تحريک مي کنند.) و يا پروتيين هايي را کد مي کنند که به طريقي بر عمل فاکتور هاي رشد و يا جنبه هاي ديگر ديگر چرخه سلولي اثر مي گذارند. زماني که همه ي اين پروتيين ها به طور طبيعي عمل کنند و مقدار و زمان آن ها مناسب و به جا باشند، مي توان تقسيم و تمايز سلولي را

 کنترل نمايند. براي اينکه پرتو – انکوژن به انکوژن تبديل شوند، لازم است يک جهش در DNAسلول رخ دهد. جهش ها يي که منجر به ايجاد انواع سرطان ها در سولول هاي سوماتيک مي شوند تأثيري بر روي تشکيل گامت ندارند؛ بنا براين ، جهش ها يي که منجر به سرطان مي شوند معمولاً مورو ثي نبوده و به نسل بعد منتقل نمي گردند .

تغيير در ژن هايي که فرآورده هايشان از تقسيم سلولي جلوگيري مي کند نيز در ايجاد سرطان نقش دارند . به اين ژن ها ، ژن هاي سرکوب کننده ي تومور مي گويند، زيرا پروتيين هايي که توسط اين ژن ها کد مي شوند رشد خارج از کنترل سلول را مهار مي کنند. هرگونه جهشي که مانع سنتز ياعملکرد طبيعي  پروتئين سرکوب  کننده ي تومور شود به تقسيم سلولي خارج از کنترل منجر مي شوند.

بنابراين ، تغييرا ت ژنتيکي به طرق مختلف با بد عمل کردن چرخه ي سلولي ارتباط پيدا مي کند .  

تغييرات ژنتيکي متعدد،زمينه ي ايجاد سرطان را فراهم مي کنند

يکي از انواع سرطان هاي انسان که به خوبي، مطالعه شده است سرطان کولن(روده بزرگ) يا رکتوم است که اصول مهمي را در رابطه با چگونگي ايجاد سرطان نشان ميدهد: براي ايجاد يک سلول سرطاني کاملاً نوپا، بيش از يک جهش سوماتيکي لازم است .گسترش سرطان کولن نيز مانند بيشتر سرطان ها،که متاستاز مي دهند(پخش مي شوند) به صورت تدريجي صورت مي گيرد.

همان طور که در شکلAمي بينيد، 1- نخستين علامت سرطان کولن،تقسيمات زياد و غير معمول سلول هاي ظاهراً طبيعي جدار کولن است.2- بعد از آن يک تومور خوش خيم (پوليپ)در ديواره کولن ظاهرمي شود، و 3- سرانجام تومور بدخيم (يک کارسينوما)به وجود مي آيد. اين تغييرات سلولي به موازات تغييرات DNA صورت مي گيرد . از جمله اين تغييرات ، فعال شدن يک انکوژن سلولي و فعال شدن دوژن سرکوب کننده ي تومور مي باشد. اين تغييرات ژنتيکي (جهش ها)  به تغيير در مسير هاي انتقال پيام از خلال غشأ مي انجامد

آن است که جهش هاي متعددي – معمولاً چهار يا بيشتر- براي ايجاد سرطان لازم است .

شکلBنشان مي دهد که چگونه جهش هايي که منجر به سرطان مي شوند دردودماني از سلول هاي سوماتيکي جمع مي شوند . رنگ ها باعث تشخيص سلول هاي طبيعي (قهوه اي روشن) از سلول هاي جهش يافته (رگه هاي سبز رنگ) مي شوند. در اين سلول ها، يک يا چند جهش، باعث افزايش تقسيمات سلولي وسرطاني شدن آن ها مي شوند . وقتي که يک جهش سرطان زا رخ مي دهد(نوار سبز روي کروموزم )اين جهش به تمام سلول هاي حاصل از اين جهش منتقل مي شود. در مثال مورد نظر ما دو جهش اول باعث افزايش سرعت تقسيمات سلولي مي شوند با اين حال سلول هاي طبيعي به نظر مي رسند. سومين جهش، سرعت تقسيمات سلولي را باز هم بيشتر مي کند و سبب تغييراتي در سلول ها مي شود .نهايتاً چهارمين جهش سرطان زا در سلول جمع مي شود و تقسيم آن را غير غابل کنترل مي کند. ساختار اين سلول و سلول هاي حاصل از آن به مقدار زيادي تغيير کرده است.

درک و فهم ما در مورد اصول ژنتيکي سرطان، در سال هاي اخير ، بسيار افزايش يافته است. از ميان کشفيات اخير ، کشف گروهي از ژن هاي سرکوب کننده ي تومور را مي توان نام برد.پروتئين هاي طبيعي که توسط اين ژن هاي سرکوب کننده ي تومور کد مي شوند، غير ا زشرکت کردن در مسير هايي چون شکل B در ترميم DNA  هاي آسيب ديده دخالت مي کنند. وقتي اين ژن ها جهش پيدا مي کنند ، جهش هاي سرطان زاي ديگر نيز در سلول تجمع مي يابند.

 مری کلایر کینگ در مورد جهش هایی که منجر به سرطان پستان می شوند بحث می کند .

مري کلایرکینگ پروفسور دانشگاه واشینگتون بیش از 25 سال عمر خود را صرف تحقیق درباره ی اساس پنتیکی سرطان پستان کرده ات . از هر ده زن آمریکایی ، یک نفر به سرطان پستان مبتلا می شود . دکتر کینگ یکی از ریاضیدانان ارشد کالج کارلتون بود و تا قبل از رفتن به UC Berkeley برای مطالعه آمار ، در اواسط دهه 60 علاقه ا به ژنتیک نداشت موضوع پایان نامه ی ph.d خود را با همکاری مرحوم الن ویلسون((Allan Wilson، مقایسه ی ژنتیکی انسان و شمپانزه قرار داد و شباهت های فوق العاده زیادی را بین آن دو پیدا کرد. در سال ،1973 برای تدریس در برنامه ی سازمان خیریه فورد ، به دانشگاه شیلی رفت اما مدت اقامت او ، با سرنگونی حکومت آلنده ، کوتاه گردید .

به برکلی((Berkeley برگشتم با خود فکر می کردم چه باید بکنم ؟ می دانستم که باید کار کنم زیرا کار کردن برا امرار معاش اهمت داشت . اولین فرصتی که پیش آمد ، راه اندازی ک آزمایشگاه ژنتیک مدرن در گروه اپیدمیولوژی سرطان در سان فرانسیسکو بود . به زودی برایم ان سوال پیش آمد که علت سرطان به ویژه سرطان پستان چیست ؟

از دکتر کینگ خواستم که در مورد این جمله توضیح دهد : گاهس اوقات از سرطان پستان مانند سایر سرطان ها به عنوان یک بیماری ژنتیک یاد می شود . این جمله دو معنی دارد . از این جهت که سرطان همیشه در نتیجه ی تغییر DNA ایجاد می شود یک عارضه ژنتیکی است در سلو.لهایی که جهش های سرطان زا رخ می دهد تقسیم سلولی و نمو آنطور که باید باشد انجام نخواهد شد .

اکثر جهش هایی که منجر به سرطان می شوند در بافت هایی رخ می دهد که سرطان در آنجا شروع می شود مانند کولون یا پستان . ان جهش ها از نوع جهش های سوماتیکی هستند که در ارتباط با سلولهای سوماتیک بدن می باشند اما با سلول های زانده که منجر به تولید اسپرم یا تخمک می شوند ارتباطی ندارد .

در برخی خانواده ها در یک یا چند ژن موجود در سلولهای زاینده غیر جهش رخ می دهد چنن جهش هایی می توانند از والدین به فرزندان منتقل شوند و زمینه برای ایجاد سرطان در فرد گیرنده را فراهم سازند .

به این نوع سرطان ، سرطان ارثی(موروثي) می گویند؛ اگر چه تا زمانی که جهش های سوماتيکي اضافي رخ ندهد سرطان نيز ظاهرنمي شود.                

تعداد زیادی ازافراد مبتلا به سرطان پستان،نمي توانند اقدامي در برابر جهش هاي موروثي انجام دهند. گزارشات زيادي از یونانیان قدیم وجود دارد که نشان مي دهند در خانواده هایی که سرطان پستان به وفور ظاهر می شود یکی ویژگی ارثی درگیر است .

تحقیقات  و مطالعات در زمینه ي سرطان پستان: دکتر کینگ به سرطان پستان خانوادگی، علاقه مند شد .

« این مطلب به ذهنم رسید که اگر جهش ها در بروز سرطان پستان خانوادگی دخالت دارند پس ما می توانیم، ژن هایی را که جهش یافته اند را شناسایی و سپس نقش نسخه های طبیعی این ژن ها را تعیین کنیم. نتایج حاصل می توانند بینش و نقطه نظراتی در رابطه با شکل معمول تر و غیر وراثتی این بیماری ارائه دهند . »

دکتر کینگ و همکارانش پس از دو دهه کار و تلاش موفق شدند ژنی را بر روی کوروموزم 17 شناسایی کنند که در بسیاری از خانواده های با سابقه سرطان پستان دچار جهش شده است . ان ژن BRCA1 نام دارد که جهش های این ژن سبب بالا رفتن احتمال ابتلا ی زن به سرطان سینه می شود ( علاوه بر سرطان تخمدان)  . با جهش در این ژن احتمال ابتلا به سران در طول زندگی او به بیش از 80% می رسد . تحقیقات دیگر در سایر آزمایشگاهها نشان می د هند که، پروتئینی که توسط ژن طبیعی BRCA1 کد می شود با کمک به ترمیم DNA ی آسیب دیده ی سلول به عنوان یک سرکوب کننده تومور عمل می کند اما با اینکه جهش در این ژن کمک به بروز سرطان می کند، محتمل است که تأثیرات محیطی خاصی که سبب بروز جهش های سوماتیکی می شوند نیز در بروز سرطان نقش داشته باشند. دکتر کینگ، تلاش می کند تا برای ان فامتورهای محیطی، راه حلی پیدا کند .

« اکنون در حال مطالعه بر روی خانواده های یهودی ساکن در نیویورک سیتی و اسرائیل هستیم خانواده هایی که در ژن های  BRCA1  و BRCA2  خود جهش هایی دارند . ژن BRCA2  بلافاصله پس از ژن BRCA1 شناسایی شد (حدود 10% از بیماران یهودی مبتلا به سرطان سینه جهش هایی را در یکی از دو ژن دارند.)

آزمایشاتی بر روی DNA این یهودیان مبتلا به سرطان سینه ، با اجازه ی خودشان انجام شد . در مورد بیمارانی که حامل جهش در یکی از دو ژن BRCA1 و  BRCA2  بودند ، ردیابی تاریخی این جهش در خانواده ای تا دورترین حد ممکن انجام شد ÷س این سوالات مطرح می شود که آیا همهی زنان خانواده که دارای این جهش بودند به سرطان سینه مبتلا شدند ؟ در چه سنی سرطان ظاهر شد ؟ اگر برخی از زنان ، سرطان سینه را در سن 70 سالگی نشان دادند و برخی در سن 30 سالگی ، آیا اختلافاتی در فاکتورهای محیط اطراف آنها وجود دارد ؟ اگر تعدادی از زنان حامل ژن های جهش یافته ، تا سنین بسیار بالا زندگی کنند بدون آنکه به سرطان سینه مبتلا گردند ، آیا می توان توجیهی برای این قضیه پیدا کرد ؟

آزمایشات ژنتیکی : آزمایشات ژنیتیکی که بر روی افراد شرکت کننده در این تحقیق انجام می شود هدف مشخصی را دنبال می کند و آن یافتن اطلاعات بیشتر در مورد این بیماری است با این امید که بتوانند به پیشگیری یا درمان آن در نسل های بعدی کمک کنند . اما چه آزمایشاتی بر روی زنانی که حامل جهش های ژن BRCA هستند انجام خواهد شد ؟ دکتر کینگ در این مورد نقطه نظرات قاطعی دارد .

((آیا زنان مورد آزمایش برای جهش های این ژن ،اطلاع کافی از موضوع دارند ؟ به نظر من سه اصل بسیار مهم وجود دارد : یکی این که آزمایش باید به همراه آموزش بیمار انجام شود . تست کردن (آزمایش ) وقتی مفید خواهد بود که در هنگام انجام آزمایش ، محدودیت ها و نتایج آن برای بیمار قابل درک باشد . مشاوران ژنتیک در انتقال این اطلاعات ، کمک کننده های خوبی هستند .

د ومین اصل اساسی ، عدالت اجتماعی است ما باید به حقوق تک تک افراد احترام بگذاریم . مثلاً زمینه ی ژنتیکی افراد هرگز نباید با حق بیمه ی او ارتباطی داشته باشد در هرکدام از ما ، زمینه ی ابتلا به برخی بیماری ها وجود دارد .

سومین اصل باید با سرعت ، تحقیقات زیست شناسی انجام شود با گفتن این مطلب به زن امروز که در معرض ابتلا به سرطان سینه و تخمدان است فقط مشکلی را به او اهئدا کرده ایم که راه حلی جز جراحی های جلوگیرنده از طریق برداشت پستان ها یا تخمدان ها وجود ندارد .

من امیدوارم که تحقیقات آنقدر سریع پیش روند که ژن های ایجاد کننده ی بیماری شناسایی شوند و راههای درمان نیز به زودی پیدا شوند ، اما قضیه فقط این نیست . یافتن یک راه درمان مفید ، بسیار مهم است ولی معمولاً بسیار دشوار می باشد . پس لازم است که یک مصلحت اندیشی معقول برای تست ژنتیکی تعبیه شود که نیاز به آموزش ، عدالت و واقعیت های تحقیقات زیستی را تصدیق کند .

 تغییراتی در روش زندگی ، می تواند خطر ابتلا به سرطان را کاهش دهد

تا سال 2000 فرض بر این بود که سرطان ، علت اصلی مرگ و میر در بیشتر کشورهای پیشرفته ، از جمله ایلات متحده است . میزان مرگ و میر ناشی از انواع خاص سرطان (از جمله معده ، گردن رحم و رحم ) کاهش یافته است اما روی هم رفته ، میزان مرگ و میر ناشی از سرطان هنوز هم رو به افزایش است . در حال حاظر سرعت این افزایش حدود 1% در هر دهه است .

عوامل ایجاد کننده ی سرطان ، یعین فاکتورهایی که DNA را تغییر می دهند  و سلولهای سرطانی تولید می کنند را کارسینوژن(carcinogens) می گویند . بيشتر مواد جهش زا ، کارسینوژن نیز هستند . کارسینوژن ها عواملی هستند که باعث تغییرات سرطان زای DNA می شوند(مانند شکلB) . دو تا از قوی ترین کارسینوژن ها(مواد جهش زا) اشعه X  و اشعه ماورای بنفش موجود در نور خورشید هستند . علت اصلی لوسمی(سرطان خون) و سرطان مغز ، اشعه X است . قرار گرفتن در معرض اشعه UV خورشید ، علت اصلی سرطان کشنده ی ملانوما(نوعي سرطان پوست) می باشد .

بزرگترین گروه کارسینوژن ها ، ترکیبات شیمیایی جهش زا(موتا ژن ها) یا موادی که محتوی این ترکیبات هستند می باشند . از میان مهمترین کارسینوژن ها می توان به تنباکو اشاره کرد که علت اکثر سرطان ها می باشد . در سال 1900 سرطان ریه یکی از بیماریهای نادر بود از آن به بعد به علت افزایش دود سیگار سرطان ریه به طور دایم ازفایش پیدا کرد به طوری که امروزه از میان انواع سرطانها سرطان ریه علت اصلی مرگ و میر افراد را تشکیل می دهد . در واقع بیشتر سرطانهای مربوط به تنباکو در اثر سیگار کشیدن ایجاد می شوند ، اما استنشاق غیر فعال دود دست دوم سیگار (توسط افراد  غیر سیگاری که در محیطی زندگی می کنند که افراد سیگاری نیز هستند )نیز خطرناک است . استفاده از تنباکو به همراه مصرف الکل ، گاهی سبب بروز انواع سرطانها علاوه بر سرطان ریه می شود . تقریباً در تمام موارد سیگار مجرم اصلی است اما فرآورده های تنباکویی بدون دود(انفيه =  ( snuff با سرطان های دهان و گلو ارتباط دارند .

کارسینوژن ها چگونه باعث سرطان می شوند ؟ همانطور که دیدیم ، بیشتر سرطان ها حاصل تغییرات متعدد ژنتیکی است که فعال شدن انکوژن ها و غیر فعال شدن ژن های سرکوب کننده ی تومور از جمله ی این تغییرات است . در بسیاری از افراد مبتلا به سرطان ، این تغییرات ژنتيکی ناشی از دهها سال قرار گرفتن در معرض اثرات جهش زایی کارسینوژن ها ست . کارسینوژن ها می توانند محرک تقسیم سلولی نیز باشند و بدین طریق اثر خود را اعمال کنند . عموماً هر چه سرعت تقسیم سلولی زیادتر باشد ، احتمال بروز جهش های حال از اشتباهات همانند سازی و نو ترکیبی DNA بیشتر خواهد بود . برخی از کارسینوژن ها ، ظاهراً هر دو اثر را دارند . به عنوان مثال ، هورمون هایی که سبب سرطان های سینه و رحم مي شوند هم محرک تقسیم سلولی هستند و هم باعث تغییرات ژنتیکی می گردند که منجر به سرطان می شوند . در برخی افراد ، عوامل مختلفی نظیر: ویروس ها و یک یا چند کارسینوژن با هم، تولید سرطان می کنند .

هنوز بسیاری از فاکتورهای دخیل در ایجاد سرطان را نمی شناسیم . اثرات بسیاری از آلوده کننده های محیطی باید به دقت مورد ارزیابی قرار گیرند ؛ اگر چه ترکیباتی از قیبل پنبه نسوز(asbestos) قطعاً به عنوان یک کارسینوژن شناخته شده است .

قرار گرفتن در معرض برخی از مهمترین کارسینوژن های شناخته شده اغلب ک انتخاب شخصی است . استفاده از تنباکو ، مصرف چرب های حیوانی و الکل و مدت زمان قرارگرفتن در زیر نور خورشید همه جزء فاکتورهای رفتاری هستند که در ایجاد سرطان مؤثرند .

پرهیز از کارسینوژن ها کل ماجرا نیست ؛ زیرا شواهد محکمی وجود دارد که نشان می دهند انتخاب برخی غذاها به طور مشخص خطر ابتلا به سرطان را کاهش می دهند . مثلاً خوردن روزانه 30 ـ 20 گرم فیبر گیاهی و کاهش مصرف چربی های حیوانی به طور همزمان به پیشگیری از سرطان کولون کمک می کنند .

علاوه بر این ، مدارکی وجود دارد که نشان می دهند ترکیبات موجود در میوه ها و سبزی ها از جمله ، ویتامین C وE و ترکیبات خاص وابسته به ویتامین A باعث محافظت بدن در برابر انواع سرطان ها می شوند . کلم و خویشاوندان آن نظیر کلم بروکلی غنی از ترکيباتی هستند که از بروز سرطان ، جلوگیری می کنند ، اما هنوز ماهیت آنها شناسایی نشده است . تعیین تأثیر رژیم غذایی بر سرطان یکی از اهداف اصلی تحققات قرار گرفته است.

 

 

چرخه سلولی – مراحل تقسیم میوز ومیتوز

 

در این بخش چرخه سلولی – مراحل تقسیم میوز ومیتوز را به صورت انیمیشن مشاهده خواهید کرد. قابل استفاده دانش آموزان سال اول دبیرستان (فصل 2 و6 علوم زیستی )وسال سوم تجربی(فصل 6 و7 زیست شناسی وآزمایشگاه2)

 

SUBJECT: Introductory Biology
TITLE: Life Cycle of HIV, a Retrovirus
FORMAT: Macromedia Flash
CLIENT: Sinauer Associates

 

TITLE: Meiosis
FORMAT: Flash MX
SOURCE: Purves, et al., Life: The Science of Biology, Seventh Edition, Sinauer Associates (More info...)

 

 

TITLE: The Evolution of Cellular Organelles
FORMAT: Macromedia Flash
SOURCE: Cain, et al., Discover Biology, Second Edition, Sinauer Associates and W. W. Norton & Co. (More info...) 

 

TITLE: Mitosis
FORMAT: Flash MX
SOURCE: Purves, et al., Life: The Science of Biology, Seventh Edition, Sinauer Associates (More info...)

 

 

با تشکر از آیدا کریمی